PODRÓŻESMAKI

SIERPC I DROBIN. TAJEMNICE PÓŁNOCNEGO MAZOWSZA

Muzeum Wsi Mazowieckiej – to pierwsze skojarzenie z miejscowością Sierpc. Kiedyś jednak miasteczko nad Sierpienicą nazywane było „Częstochową Północy” ze względu na Sanktuarium Matki Bożej Sierpeckiej mieszczące się w kompleksie sakralnym na wzgórzu zwanym Loret. Pierwsza kaplica i świątynia powstały po objawieniach Matki Boskiej w czasie zarazy wiele wieków temu. Niezwykłe są również początki najstarszej świątyni w Sierpcu – kościoła św. Wita, Modesta i Krescencji. Pobliski Drobin kryje kolejną zagadkę: czy rzeźby na jednym z sarkofagów wzorowane były na dziełach… Michała Anioła?

miniprzewodnik do pobrania (pdf)

Miasto tajemnic i zagadek

Pierwszy drewniany gród nad Sierpienicą powstał prawdopodobnie w X wieku, a kościół parafialny został wybudowany najpóźniej w wieku XII, na co wskazują imiona jego patronów: Wit, Modest i Krescencja. Kult świętego Wita zanikał na terenie Polski pod koniec XII wieku, wnioski nietrudno zatem wyciągnąć.

Podobno kościół powstał w miejscu pogańskiej świątyni, a potwierdzeniem tej hipotezy mają być dwa kamienie z tajemniczymi znakami wmurowane w południową ścianę wieży kościoła. Jeden przedstawia koło przecięte dwiema poprzecznymi liniami. Może chodzi o symbol solarny? Rysunek na drugim kamieniu jest bardziej skomplikowany: ostroga, ptak i podkowa z greckim krzyżem. Może to nieudolnie wykonany herb? Albo nawiązanie do słowiańskiego boga zwanego Łado?

Z powstaniem Sanktuarium Matki Bożej Sierpeckiej wiąże się opowieść o objawieniu Matki Boskiej podczas straszliwej zarazy, która pustoszyła Mazowsze w 1483 r. W miejscu, w którym Maria nakazała klerykowi Andrzejowi wybudować świątynię, stanęła najpierw kaplica, później kościół pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny, a w kolejnych stuleciach pojawiły się klasztor mniszek benedyktynek i kościółek pw. św. Rocha Wyznawcy.

Sanktuarium na wzgórzu Loret od ponad pięciu stuleci przyciąga tysiące pielgrzymów. I to od tego miejsca warto zacząć zwiedzanie Sierpca. Potem wizyta w kościele św. Wita, Modesta i Krescencji, a później, ulicą księcia Wacława, można przespacerować się do placu kardynała Wyszyńskiego, by obejrzeć budynek ratusza miejskiego z I połowy XIX wieku. Obecnie przeznaczony jest on na cele kulturalne. Warto również zwrócić uwagę na wybudowany blisko 150 lat temu gmach cerkwi prawosławnej, dziś – sąd rejonowy.

Najbardziej znanym budynkiem w Sierpcu jest Kasztelanka, przez wielu uznawana za najpiękniejszą kamienicę w mieście. Dom został wybudowany na przełomie XVII/XVIII w.

Unikalną atrakcją w skali całego regionu jest Muzeum Wsi Mazowieckiej. Na terenie skansenu odtworzona została typowa wieś mazowiecka. W związku z pandemią muzeum zamknięto do odwołania. Bieżące informacje można znaleźć na stronie Muzeum.

Zobacz też:
SIERPC. MIASTO ZE SMAKIEM
EPICKA WIEŚ W MIASTECZKU SIERPC

Kościół w Drobinie

Włoski renesans w mazowieckim kościele

Spacer po Sierpcu potrwa ok. 2 godzin, warto więc skorzystać z okazji i pozostałą część dnia poświęcić na wizytę w pobliskim Drobinie. Magnesem przyciągającym do tej miejscowości jest nagrobek renesansowy inspirowany dziełami Michała Anioła w gotyckim kościele Matki Bożej Różańcowej i św. Stanisława Biskupa.

Renesansowe nagrobki rodu Kryskich, fot. Marek i Ewa Wojciechowscy, Trips over Poland

A właściwie dwa renesansowe nagrobki. Pierwszy skrywa doczesne szczątki Wojciecha Kryskiego – dyplomaty króla Zygmunta Augusta, przyjaciela pisarza Jana Kochanowskiego i jednego z bohaterów „Dworzanina” Łukasza Górnickiego. Ale jeszcze ciekawszy jest nagrobek ścienny nad sarkofagiem Wojciecha – grobowiec jego rodziców, Pawła i Anny Kryskich. Znawcy odnajdują w nim inspiracje co najmniej dwoma dziełami Michała Anioła oraz wpływy florenckiej szkoły rzeźbiarskiej. Całość prawdopodobnie zaprojektował artysta z Florencji Santi Gucci i jest to jeden z najlepiej zachowanych przykładów sztuki renesansowej w Polsce.

W Drobinie można odwiedzić także cmentarz, na którym (przy głównej alejce) znajduje się zabytkowa kaplica rodziny Gorzechowskich z drugiej połowy XIX wieku oraz nagrobek z postacią siewcy. Na cmentarzu spoczywają także polscy żołnierze, którzy walczyli w kampanii wrześniowej w 1939 roku.

I jeszcze jedna atrakcja: najstarszy budynek w mieście zwany długim domem, który pierwotnie pełnił funkcję karczmy i zajazdu. To w nim rzekomo nocował król Władysław Jagiełło przed bitwą z krzyżakami pod Grunwaldem, a kilka stuleci później cesarz Napoleon Bonaparte, jeszcze pełen wiary, że uda mu się podbić Moskwę.

Na pobyt w Drobinie również należy przeznaczyć co najmniej dwie godziny.

Zobacz też:
DROBIN – TAJEMNICA RENESANSOWEGO NAGROBKA

Coś na ząb

Trzy Żywioły (Sierpc, ul. Gabriela Narutowicza 64) to restauracja mieszcząca się w Hotelu Skansen. W menu lokalu znajdują się dania kuchni polskiej w nowoczesnej odsłonie. Obecnie można składać zamówienia na wynos w godz. 10.00-21.00; tel. 530 193 170.

Zarówno Sierpc, jak i Drobin słyną z lokalnie produkowanych przysmaków. W Sierpcu powstają znane w całym kraju sery, które można nabyć w sklepie firmowym OSM Sierpc (ul. Żeromskiego 2a; pn.-pt. 6.00-16.00, sob. 6.00-12.00).
Z kolei z Drobina pochodzą wędliny produkowane przez rodzinę Olewników. Można je kupić w sklepie firmowym – Starej Wędzarni (ul. Płońska 1; w godz. 9.00-20.00).

Ciekawostki

W Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu odbywają się cykliczne imprezy plenerowe, m.in. żniwa i wykopki w skansenie, powitanie wiosny, Niedziela Palmowa czy Wielkanocny Poniedziałek.
Latem na terenie skansenu organizowany jest Kasztelański Festiwal Smaków, podczas którego prezentowane są regionalne produkty, m.in. wyroby sierpeckich producentów.

W skansenie zakochał się też niejeden filmowiec. Zrealizowano tu zdjęcia do takich popularnych produkcji jak „Ogniem i mieczem”, „Pan Tadeusz” czy serial „Stulecie Winnych”.

Dojazd z Warszawy
– do Sierpca – autem (125 km), pociągami Kolei Mazowieckich (ok. 180 minut z dworca Warszawa Zachodnia z przesiadką w Nowym Dworze Mazowieckim), autobusem linii Polonus z dworca Warszawa Zachodnia (135 min)
– z Sierpca do Drobina: autem – 26,5 km, autobusem – PKS Polonus (30 minut)

Facebook