PODRÓŻESMAKI

40 DNI MARII MAGDALENY W WARSZAWIE

Maria Magdalena jest centralną postacią 11. edycji Festiwalu Nowe Epifanie, który odbywa się w Warszawie od 26 lutego do 5 kwietnia 2020 roku. Wokół niej i niepokojącego hasła „Nie dotykaj mnie” zbudowany został program sięgający po różnorodne wypowiedzi artystyczne. W tym roku zaplanowano aż sześć teatralnych premier oraz niezwykłe, wielokulturowe spotkanie – połączenie spektaklu z biesiadowaniem i kobiecymi opowieściami z różnych stron świata. Kobieta i dotyk to także główne inspiracje cyklu warsztatów zatytułowanych „Miejsce dotyku”, które poprowadzą w tym roku wyłącznie kobiety.

Wokół Marii Magdaleny koncentruje się program tegorocznych Nowych Epifanii. Z kanonicznych ewangelii nie dowiadujemy się o niej zbyt wiele. Zawarte w nich informacje pojawiają się głównie w formie wzmianek, zostawiają pole do spekulacji, ale i przestrzeń do artystycznych wyobrażeń. Wiemy jednak, że Maria z Magdali była tą, która spotkała Chrystusa po zmartwychwstaniu i jako pierwsza przekazała ten fakt mężczyznom – apostołom. W czasach Jezusa świadectwo przekazywane przez kobietę nie miało wielkiej wagi, ale dla Jezusa widocznie nie stanowiło to problemu. Właśnie Marię Magdalenę uczynił tą, która miała wytłumaczyć mężczyznom, co się wydarzyło.

I właśnie od tej postaci zacznie się 5 marca teatralna część festiwalu, konkretnie od spektaklu „Maria Magdalena. Wykład o grzechu” w reżyserii Katarzyny Minkowskiej, który zostanie wystawiony w Teatrze Powszechnym. – W swoim przedstawieniu Minkowska przyglądać się będzie biblijnym kobietom: Ewie, Żonie Lota, Zuzannie, Żonie Lewity z Efraima oraz Dalili, by zadać pytanie o ich związek z siedmioma demonami, od których Marię Magdalenę uwolnił Chrystus – opowiada dyrektor Festiwalu Paweł Dobrowolski i dodaje, że w zeszłym roku „w swoim „Judaszu” Minkowska udowodniła, że historie biblijne potrafi pokazać w sposób nowoczesny i przejmujący”.

Z pogranicza teatru i kulinariów pochodzi spotkanie zatytułowane „12 kobiet”, w którym wezmą udział tytułowe niewiasty tkające wspólnie „jedną opowieść o tym, czym jest kobiecość, czułość, macierzyństwo, siostrzeństwo” – wyjaśnia kuratorka wydarzeń kulinarnych Festiwalu, Monika Kucia. – Osobiste historie, zapamiętane melodie, domowe przepisy będą odkrywane przy gotowaniu, czesaniu, ubieraniu się, dzieleniu jedzeniem. Centralnym punktem spektaklu jest stół przypominający ten z obrazu Leonarda da Vinci. Kobiecy stół służy do wielu rzeczy: do jedzenia, do rozmawiania, do pracy, ale też do rodzenia i do umierania. Obok stołu stoi piec, który ogrzewa dom. Widzowie – jako goście przyjęcia – będą zaproszeni do degustacji. A w postnym menu m.in.: arabska zupa z soczewicy, ziemniak z ogniska, czeczeńskie manty i mazowieckie pierogi oraz kogel-mogel – wspomnienie z dzieciństwa. Daniom towarzyszy muzyka kuchenna, śpiew, słowo, dotyk, zapach – zapowiada ten niezwykły spektakl Monika Kucia.

Muzycznie z Marią Magdaleną będzie można spotkać się 12 i 14 marca. – Tegoroczny koncert Graindelavoix to monumentalny program „Magdalena”, obejmujący nie tylko polifoniczną „Missa de Sancta Maria Magdalena” skomponowaną ok. 1517 roku przez Nicolasa Championa, ale także utwory instrumentalne i wokalno-instrumentalne. Postać Marii Magdaleny w muzyce hiszpańskiego Złotego Wieku zaprezentuje zespół Qvinta Essençia. Poza mszą Alonso Lobo muzycy wykonają motety Francisco Guerrero, Juana Vásqueza czy Alonso de Tejada – opowiada Łukasz Kozak, kurator programu muzycznego.

Główne hasło Festiwalu tworzą słowa „Nie dotykaj mnie”, które Jezus skierował do Marii Magdaleny, i które w Wulgacie, łacińskim przekładzie Pisma Świętego, św. Hieronim przetłumaczył jako „noli me tangere” (J 20,17). Nowością tegorocznych Epifanii będzie cykl spotkań i warsztatów „Miejsce dotyku”, które poprowadzą same kobiety. Uczestnicy warsztatów pracować będą nad tym, co ich dotyka najgłębiej. Anja Franczak, pierwsza w Polsce profesjonalna towarzyszka w żałobie, przedstawi różne perspektywy spojrzenia na żałobę. Barbara Ciemięga poprowadzi warsztat nad głosem – w końcu to głos kobiety obwieścił światu zmartwychwstanie.

Wróćmy jeszcze na moment do programu teatralnego, ponieważ tegoroczne Nowe Epifanie to sześć premier przygotowanych specjalnie na festiwal. Była już mowa o pierwszej z nich. „Jezioro” Darii Kopiec, „Zwiastowania” Karoliny Szczypek, „Boża krówka” Sławomira Narlocha i „Wzór na pole trójkąta” Jana Hussakowskiego to z kolei cztery spektakle, które powstały w wyniku Laboratorium Nowych Epifanii „Kto jest bez winy?”, które Centrum Myśli Jana Pawła II i warszawski Teatr Dramatyczny zorganizowały latem ubiegłego roku na Mazurach. – W warsztatach wzięło udział dziesięć pięcioosobowych kolektywów twórczych, składających się z reżyserów oraz aktorów. Pod kierunkiem zaproszonych ekspertów, uczestnicy przyglądali się postaci Marii Magdaleny oraz kobiecie w kanonicznych tekstach kultury. W ramach improwizacji aktorskich przez ponad tydzień pracowali nad swoimi spektaklami. Część z nich rozwinęło się w pełnowymiarowe przedstawienia, których premiery pokazane zostaną podczas Festiwalu na Scenie Przodownik Teatru Dramatycznego – opowiada dyrektor Festiwalu Paweł Dobrowolski.

Tak zwana mandala św. Hildegardy z Bingen przedstawiająca 7 chórów anielskich i krąg cnót

Ostatnia z teatralnych nowości to spektakl „Ordo Virtutum. Kim jesteście?” – muzyczne przedstawienie z udziałem Anny Marii Jopek, oparte na średniowiecznym moralitecie Hildegardy z Bingen, którego głównymi bohaterami są ludzka dusza i cnoty (tytuł oznacza po łacinie „porządek cnót”).

Podsumowując: przed nami 40 dni i 40 wydarzeń 11. edycji Festiwalu Nowe Epifanie. Okazja, aby dać się dotknąć, zatrzymać i objąć kobiecie przez wieki nazywanej Apostołką Apostołów.

Organizatorem Festiwalu jest Centrum Myśli Jana Pawła II, instytucja kultury miasta stołecznego Warszawy.

Na głównym zdjęciu znalazła się – niezwiązana z samym festiwalem, za to z jego tegoroczną bohaterką i owszem – jedna z najstarszych świątyń w stolicy, czyli wybudowany pierwotnie poza miastem, we wsi Wawrzyszew, kościół pw. św. Marii Magdaleny, z gotyckim prezbiterium z absydą oraz barokową nawą z XVIII w.

Wieś Wawrzyszew należała do parochii ś. Jana Chrzciciela w Warszawie, ale że Wawrzyszew zbyt daleko od Warszawy leży, przeto dla wygody mieszkańców tej wsi Baltazar Szymaszowski, czy też Szymanowski, lekarz królewski, artium et medicinae doctor, założył i uposażył tu kościół parochialny 1542 roku, a biskup poznański Benedykt Izbieński nadał mu dziesięciny ze wsi królewskiej Burakowska Wola.
Józef Łukaszewicz, „Krótki opis historyczny kościołów parochialnych w dawnej diecezyi poznańskiej”, t. III, Poznań 1863

KALENDARZ FESTIWALOWY

TEATR
5 marca, Maria Magdalena. Wykład o grzechu, reż. Katarzyna Minkowska, Teatr Powszechny;
6, 7 i 8 marca, Boża krówka, reż. Sławomir Narloch, Teatr Dramatyczny, Scena Przodownik;
21, 22 i 23 marca, Zwiastowania, reż. Karolina Szczypek, Teatr Ochoty;
27, 28 i 29 marca, Jezioro, reż. Daria Kopiec, Teatr Dramatyczny, Scena Przodownik;
01 kwietnia, Ordo Virtutum, Jopek / Kilian / Rembowska, Teatr Lalka;
05 kwietnia, Wzór na pole trójkąta, reż. Jan Hussakowski, Teatr Dramatyczny, Scena Przodownik;

MUZYKA
25 lutego, Potańcówka, Prusinowski Kompania, Nowy Świat Muzyki
9 marca, Tarot de Paris, Lukas Henning, Sala Kolumnowa Wydziału Historycznego UW
10 marca, Krwawe gody, Dziczka & Catalina Vicens, Parafia Ewangelicko-Reformowana
11 marca, Pejzaż emocji, Lukas Henning & Carine Tinney, Sala Kolumnowa Wydziału Historycznego UW
12 marca, Magdalena, Graindelavoix, Kościół Ewangelicko-Augsburski
13 marca, Adam Strug – spotkanie śpiewacze, Adam Strug, Sala Kolumnowa Wydziału Historycznego UW
14 marca, Magdalena – msza hiszpańska, Qvinta Essençia, Parafia Ewangelicko-Reformowana
15 marca, Psałterz Polski III. Piżmo i mirra, Adam Strug, Kościół Ewangelicko-Augsburski
28 marca, Lontano (Z oddali), Szymon Godziemba-Trytek / Joanna Maluga / Chór VRC,
31 marca, Missa de Maria a Magdala, Paweł Łukaszewski / Jan Krutul / Chór CMJP2, Kościół Najświętszego Zbawiciela

MIEJSCE DOTYKU – cykl warsztatów
29 lutego, Miłość 2.0, Małgorzata Marczewska, Centrum Myśli Jana Pawła II
29 lutego, Miłość poza śmiercią – wykład, Anja Franczak, Centrum Myśli Jana Pawła II
1 marca, Życie się kończy, miłość zostaje, Anja Franczak, Centrum Myśli Jana Pawła II
2 marca, Myślenie ciałem – dotyk, Zuza Sikorska, Centrum Myśli Jana Pawła II
3 marca, Anthropos – pierwsza kobieta, Aleksandra Klimczak i Dawid Zalesky, Centrum Myśli Jana Pawła II
5 marca, Głos Kobiety – z głębi jaskini, Basia Ciemięga, Centrum Myśli Jana Pawła II
7 marca, Czucie siebie, czucie ciała, czucie granic, Aga Kozak, Centrum Myśli Jana Pawła II
8 marca, Manewry Marii Magdaleny, Katarzyna Szugajew, Centrum Myśli Jana Pawła II

KULINARIA
20 marca, 12 kobiet, Monika Kucia i Lena Piękniewska, Stalownia
28 marca, Wielkanocny smak domu – warsztat dobroczynny, Monika Kucia, Maciej Barton Zespół Szkół Gastronomicznych
26 lutego – 5 kwietnia, Wybierz mniej, Monika Kucia, restauracje partnerskie

FILM
27 lutego, Ojciec, Kristina Grozeva / Petar Valchanov, Kino Syrena w Muzeum Warszawy
19 marca, O nieskończoności, Roy Andersson, Kino Syrena w Muzeum Warszawy

Bilety w cenie od 10 do 90 zł do nabycia poprzez system e-wejściówki oraz w miejscach festiwalowych
www.noweepifanie.pl | www.facebook.com/noweepifanie | www.instagram.com/noweepifanie

Facebook